# Elk windpark en zonnepark krijgt een batterij Linksom of rechtsom, snel of langzaam, maar de uitkomst is zeker. Dat komt niet door idealisme maar door de rekensom: de operationele kosten van een co-located batterij zijn veel lager. Bovendien wordt de netaansluiting en de transportcapaciteit gedeeld. Een losstaande batterij betaalt het volle pond aan nettarieven. Bij transportkosten die jaar op jaar stijgen, bepaalt dat of jouw business case overeind blijft. De stelling van Rens is dat binnen 3 jaar alle wind- en zonneparken een batterij hebben. ## Wat is co-locatie? Bij co-locatie delen meerdere installaties één netaansluiting. Denk aan een windpark, een zonnepark, een batterij en een laadplein achter dezelfde aansluiting. De infrastructuur ligt er al en de transportcapaciteit vraag je niet dubbel aan. Dat scheelt op drie fronten: - **Investering.** De aansluiting hoeft niet opnieuw ontwikkeld en gebouwd te worden. - **Transportcapaciteit.** We gebruiken met z'n allen minder transportcapaciteit, dus hoeven netbeheerders minder te investeren in netverzwaring. - **Opbrengsten.** De batterij is een extra verdienmodel en vergroot je opbrengsten uit wind en zon. - **Operationele kosten.** Door te laden achter de meter worden dure transportkosten omzeild. ## Co-locatie in de praktijk: Groetpolder 20 MW zon, 20 MW wind en 13 MW batterij op één aansluiting. Bij [Windpark Groetpolder](https://eddygrid.com/nl/usecase/groetpolder) wordt die batterij op dit moment gebouwd. Geen theorie dus, maar precies de opstelling die de komende jaren de standaard wordt. ## Hoeveel batterijcapaciteit heeft Nederland nodig? In het Nationaal Plan Energiesysteem (NPE) legt de overheid vast wat het energiesysteem van de toekomst nodig heeft. Wind en zon alleen zijn namelijk niet genoeg. Het systeem vraagt om flexibiliteit, en dat is precies wat een batterij levert. De richtwaarde is 28 GW / 110 GWh batterijcapaciteit in 2040. Op dit moment staat er ongeveer 2 GW. Er moet dus in veertien jaar een veelvoud bij. Een flink deel daarvan worden grootschalige batterijen bij wind- en zonneparken. ## Waarom is een stand-alone batterij duurder dan een batterij bij een park? Door de nettarieven, ook wel transportkosten genoemd. Die zijn flink gestegen en dat is nog niet afgelopen. TenneT publiceerde voor het eerst een tienjaarsprognose en voorspelt een verdere stijging van 6% per jaar. Blijft de elektrificatie achter, dan vallen de tarieven nog hoger uit. Ook de nettarieven van regionale netbeheerders stijgen in hoog tempo. Zet je die batterij bij je wind- of zonnepark, dan laadt je uit je eigen wind en zon en neem je zo min mogelijk af uit het net. Zo houd je je transportkosten in de hand, en dus je operationele kosten. Hoe meer batterijen erbij komen, hoe meer het verdienmodel van batterijen onder druk komt te staan. Kannibalisatie. De projecten die het sterkst staan in de toekomst, zijn degene met de laagste operationele kosten. En dat is de batterij bij het wind- of zonnepark. ## Welke obstakels vertragen een batterijproject? Het is niet zo dat je even een batterijproject ontwikkelt en realiseert. Dit zijn de zes dingen die in de praktijk de meeste tijd kosten: - **Netcongestie.** Een park met een batterij heeft toch een klein beetje afname nodig. Dat kan soms niet door netcongestie, ondanks dat batterijen netcongestie verzachten. - **Vergunningen.** De gemeente is akkoord met het plan, maar heeft geen provinciaal of gemeentelijk batterijbeleid en dus geen toetsingskader. Zonder kader kunnen ze je aanvraag niet beoordelen en moet je wachten. Soms jaren. - **Aandeelhouders.** Parken en zelfs solitaire molens hebben vaak meerdere eigenaren. Die zijn het niet altijd eens, en dan duurt het langer. - **De bestaande PPA-partij.** Wie je park aanstuurt, wil meestal ook je batterij aansturen. Jij wilt dat niet altijd. Daar wordt soms over gesteggeld. - **De netbeheerder.** Ook voor netbeheerders zijn batterijen en bijbehorende contractvormen nieuw. Het kan lang duren voordat afspraken en contracten op orde zijn. - **Juridisch: de gedeelde aansluiting.** Delen meerdere entiteiten of BV's één aansluiting, dan is het juridisch ingewikkeld om samen een aansluit- en transportovereenkomst te sluiten. Banken vinden dat spannend, en dat vertraagt de financiering. Geen van deze punten houdt je project echt tegen, maar kan wel vertragen. Ze bepalen alleen of je er een half jaar of 3 jaar over doet. ## Wat betekent co-locatie voor de aansturing? Hoe meer installaties achter één aansluiting, hoe ingewikkelder het wordt. Een windpark, een zonnepark en een batterij delen netcapaciteit en moeten onderling uitmaken wie wanneer voorrang krijgt. Kan de een op dat moment meer verdienen, dan schakelt de ander terug. Daarbovenop is er een energiemarkt die steeds complexer wordt, met meerdere markten en verdienmodellen die met elkaar samenhangen. De optimizer die co-locatie begrijpt en beheerst, behaalt de meeste waarde voor klanten. Dat is waar deze fase van de energietransitie nu om draait, en dat is precies wat Eddy Grid doet. ## Veelgestelde vragen **Wat is co-locatie in de energiesector?** Co-locatie is het combineren van meerdere installaties (opwek, opslag en verbruik) op één netaansluiting, bijvoorbeeld een batterij bij een bestaand wind- of zonnepark. **Is een batterij bij een windpark rendabeler dan een losstaande batterij?** Meestal wel. Doorslaggevend zijn de transportkosten. Een batterij bij een wind- of zonnepark laadt grotendeels uit eigen opwek en deelt bestaande capaciteit, waardoor de vaste netkosten per MW flink lager uitvallen. **Hoeveel batterijcapaciteit heeft Nederland in 2040 nodig?** Volgens het Nationaal Plan Energiesysteem ongeveer 28 GW, tegenover zo'n 2 GW nu. **Wat is TDTR?** Een tijdsduurgebonden transportrecht. Dit kan alleen nog bij TenneT. In ruil voor beperkingen (tot 15% van de tijd) wordt er een flinke korting van 50% gegeven op de transportkosten. Grote stand-alone projecten hebben TDTR nodig voor hun business case. ### Meer weten? Ben je benieuwd wat Eddy Grid voor jou kan betekenen? Doe de [quickscan](/nl/quickscan) of neem [contact](/nl/contact) op met een van onze collega's. ## Over de auteur Rens Savenije is directeur business development bij Eddy Grid. Hiervoor werkte hij bij Ventolines, de laatste jaren als commercieel directeur, en begeleidde de ontwikkeling en realisatie van batterijen bij wind- en zonneparken. Hij begon zijn loopbaan in 2009 als ingenieur met het ontwerp van windturbines. Denk je na over een batterij bij je wind- of zonnepark? Doe de gratis QuickScan of plan een gesprek in. [Quickscan](https://eddygrid.com/nl/quickscan) [Alle kennisbankitems](https://eddygrid.com/nl/kennisbank "Terug naar kennisbank")